Frits Criens
Werkgroep Limburgse schrijvers
24-12-2025
‘Wat ik nog zeggen wil, voor het geval dat’. Dat is de opvallende ondertitel van Aan de vooravond, de nieuwe bundel van de Vlaamse Maastrichtenaar Miel Vanstreels. De lezers kennen hem wellicht van zijn korte wielergedichten. Daarin bezingt hij op luchtige, subtiele toon wat hem als hartstochtelijk toerfietser en dichter opvalt en inspireert tot een lichtvoetig vers.
Zelfspot is Vanstreels niet vreemd, een sympathieke eigenschap voor wie met scherpe blik de wereld om zich heen van poëtisch commentaar voorziet. Aan de vooravond is geen wielerbundel, al kijkt Vanstreels op z’n vijfenzeventigste ook soms met rennersogen terug en tegelijkertijd vooruit op zijn leven, alsof hij met een kleine voorsprong op weg is naar de top van de Mont Ventoux, terwijl hij zich terdege realiseert welke ongenaakbare tegenstander zijn achtervolger is. Uit deze zelfreflectie en overpeinzingen ontstaan de subtiele, confronterende gedichten waarnaar de ondertitel verwijst.
Heldere taal
Miel Vanstreels heeft weinig woorden nodig om veel te zeggen. Zijn heldere taal is gelaagd en wars van gezochte beeldspraak. Waar verdriet om verlies of lijden de gedachten van de dichter stuurt, is de ironiserende toon in Aan de vooravond minder vrijblijvend dan in eerder werk.
Mensen die de dichter lief waren, zijn er niet meer. Van anderen moet hij bijna afscheid nemen. De veilige wereld om hem heen wordt onbetrouwbaar, net als het verouderende lichaam. Dat alles stemt de dichter weemoedig. Het besef van zijn eindigheid en de vragen die dat oproept zijn kernthema’s van de bundel.
Eindigheid
In de uitwerking daarvan blijft Miel Vanstreels dicht bij zichzelf, zijn omgeving, familie, kinderen, kleinkinderen, ouders, grootouders. Hij maakt van het ouder worden geen zwaar probleem, maar constateert het feit, accepteert zijn eindigheid, staat erbij stil in taal en met beelden die de lezer weten te raken. Zwaarwichtigheid is de dichter vreemd. De licht ironische, relativerende toon waarmee hij de diepte zoekt, brengt dichter en publiek heel dicht bij elkaar.
Geen betere leerschool / dan een ziekenhuis // ook al kreeg ik / geen diploma voor / wat ik vond: // hoe langer je / naar de dood kijkt // hoe dichter je bij het leven komt
Met zulke verzen bewijst deze bescheiden dichter dat zijn poëtische horizon verder reikt dan de wielerwereld.
Aan de Vooravond is tevens het feestelijke geboortekaartje van Miel Vanstreels 2.0. Uitgeverij Haute Folie, Maastricht.
